Η Ραχια του νομου Ημαθιας

Νοτιοδυτικα της Βεροιας σε υψος 400 μετρων στους προποδες του Βερμιου ειναι χτισμενη η Ραχη ή Ραχια Ημαθιας,μεγαλο μερος των κατοικων της οποιας καταγεται απο την Σαντά του Ποντου και συγκεκριμενα απο τις ενοριες Ζουρνατσιαντων και Πιστοφαντων.

Στις αρχες του 19ου αι. το χωριο ονομαζοταν Ριαχοβο και εκατοικειτο απο αρκετες οικογενειες γηγηνων ελληνοφωνων Μακεδονων.

Μετα την αποτυχια της επαναστασης της Ναουσας το 1822 το χωριο καταστραφηκε απο τις ορδες του Λουμπουτ πασα και οσοι απο τους κατοικους του γλιτωσαν απο το θανατο,κατεφυγαν σε ορεινους και απομακρους οικισμους της περιοχης,για να επιστρεψουν(ενα μικρο μερος τους) μολις το 1891.

Το 1916 οι Γαλλοι τοπογραφησαν το χωριο και τον επομενο χρονο αρχισε η κατρασκευη των πρωτων σπιτιων του "Εποικισμου" ενοψει της εγκαταστασης Ποντιων προσφυγων απο το Καρς της Ρωσιας,που ειχαν αρχισει την περιοδο αυτη να εγκαθιστανται στην Ελλαδα.

Πραγματικα το 1919 στις 16 υπαρχουσες οικογενειες των γηγενων προστεθηκαν 25 οικογενειες "Καρσληδων",που μετα παραμονη τριων χρονων αναχωρησαν(εκτος απο 4 οικογενειες που παρεμειναν) για την περιοχη της Πτολεμαϊδας.

Στις αρχες του 1924 εγκατασταθηκαν στη Ραχια 7 οικογενειες απο τα χωρια Κελκιτ και Γατραχ του Παϊπουρτ(Τσιαμουρληδες) και 5 οικογενειες απο την ευρυτερη περιοχη της Αργυρουπολης(Κιμισχαναληδες).

Λιγες μερες αργοτερα ,στις 25 Οκτωβριου,εφτασαν με καρα και κατασκηνωσαν στη αυλη της εκκλησιας του Αγιου Αθανασιου 23 οικογενειες Σανταιων,ο αριθμος των οποιων διευρυνθηκε σημαντικα κατα τα επομενα χρονια,καθως σε αυτες ηρθαν να προστεθουν και αρκετοι αλλοι Σανταιοι,που επελεξαν τη Ραχια σαν τοπο της οριστικης τους εγκαταστασης.

Αναλυτικα οι Σανταιοι που πρωτοεγκατασταθηκαν στη Ραχια Ημαθιας ηταν οι ακολουθοι:


Το 1924
α.Απο την ενορια Ζουρνατσαντων:

1.Ακριβοπουλος Γεωργιος (Κασπαρτς)με τα αδελφια του Μιλτιαδη,Λεωνιδα και Χαραλαμπο.

2.Ακριβοπουλος Χαραλαμπος (τη Κοβουκ) με τη συζυγο του Καλλιοπη και τον γιο του Ιωαννη.

3.Αλεξανδριδης Κωνσταντινος(Συρμενιτες) με τη συζυγο του Ευδοκια(το γενος Ναριδη).

4.Δαμιανιδης Αλεξανδρος με τα αδελφια του Κωνσταντινο και Μυροφορα.

5.Δαμιανιδης Κοσμας(Ματωμεντς) με τη συζυγο του Ελενη,τα παιδια του Κυριακη και θεοδωρο και τις ανεψιες του Αννα και Βικτωρια.

6.Δαμιανιδου Ναζη με τα παιδια της Γεωργιο,Χριστοφορο και Ελενη.

7.Καλαϊτζιδου Μυροφορα με την κορη της Ελπινικη.

8.Ναριδης Αριστοτελης(ο Κανταρον) με την αδελφη του Μαρια.

9.Ναριδου -Ασλανιδου Δεσποινα με τους γιους της Δημητριο και Ιωαννη.

10.Σολεϊμεζ Ιωαννης με τη συζυγο του Κερεκη και τις κορες του Αγγελη και Βαρβαρα.

11.Τσιλλιγγεριδης Ευσταθιος (Κιφουρτς) με τη συζυγο του Μαρια και τις κορες του Ιφιγενεια και Καλλιοπη.

12.Τσιλλιγγεριδης Γεωργιος(Ατεσιογλης)με τα αδελφια του Μυροφορα,Χαραλαμπο,Ιωαννη και Ηρακλη.

13.ΤσιλλιγγεριδηςΦιλιππος(Κιφουρτς) με τη συζυγο του Ελενη και την κορη τους Ολγα.

β. Απο την ενορια Πιστοφαντων:

1.Βενετικιδης Ανεστης με τη συζυγο του Ελενη(Κεκεκλη)

2.Γολιδοπουλος Ανεστης με τις εδελφες του Ελενη και Μαρια.

3.Πιστοφιδης Ευκλειδης με τη συζυγο του Μαρια και τα παιδια τους Χρηστο,Ανεστη και Κωνσταντινο.

4.Πιστοφιδης Νικολαος με τη συζυγο του Ελενη και τα παιδια τους Κυριακη ,Μαρια και Σωκρατη.

5.Πιστοφιδου Παρθενα με τον ανηψιο της Ιωαννη.

6.Πολιτιδης Χρηστος με τη μητερα Ελενη και τις αδελφες του Ειρηνη και Ολγα.

7.Τσιαρτση Ευθυμια με τα απιδια τους Βικεντιο και Παρθενα.

8.Τσιαρτση Χριστιανη(η Μακα) με τον αδελφο της Επαμεινωνδα.

γ. Απο την ενορια Πινιαταντων:

1.Ποταμοπουλος Γεωργιος με τη συζυγο του Κερεκη και την κορη τους Μαρια.

2.ποταμοπουλου Ελενη με την κορη τους Μαρικα.

Το 1925:

1.Ακριβοπουλος Ιωαννης(Κασπαρτς) απο την ενορια Ζουρνατσιαντων.

2.Βενετικιδης Ιωαννης με τη συζυγο του Παρεσσα απο την ενορια Πιστοφαντων(μεσω Τριανταφυλλιας Σερρων).

Το 1929:

1.Ιωσηφιδου Παρθενα(η καθηγητανα) απο την ενορια Ζουρνατσιαντων(μεσω Βατουμ Ρωσιας)με τα παιδια της Κωνσταντινο,Νεοκλη,Αντιγονη,Λεων και Πινδαρο και την πεθερα της Συμελα(παπαδια).

2.Σαββιδης Λαζαρος απο των Πιστοφαντων μεσω Αμαραντων κιλκις,με τη συζυγο του Ολγα και την κορη τους Ζωη.

Το 1930:

1.Πιστοφιδης Κοσμας απο την ενορια Πιστοφαντων μεσω Αγιου Χαραλαμπου Κιλκις με τη μητερα του Ελενη τη συζυγο του Μαρια και τα παιδια τους Γεωργιο και Ιωαννη.

2.Απαζιδης Ιωανννης απο την ενορια των Πιστοφαντων-κατοικος Σιανας Γεμουρας(μεσω Αγιου Χαραλαμπου-Κιλκις)με τη συζυγο του Σοφια και τις κορες του Κυριακη και Ελπιδα.

Το 1931:

1.Κανταριδου Παρθενα απο την ενορια των Ζουρνατζαντων(μεσω Βατουμ)με τα παιδια τους Αλεξανδρο και Δαμιανο.

Σημερα απο την ηρωϊκη εκεινη εποχη ζουν στη Ραχη οι:

1.Δημητριος Ασλανιδης-Ναριδης(98 χρονων).

2.Αννα Ασλανιδου(94 χρονων).

3.Λεωνιδας Ακριβοπουλος(94 χρονων).

4.Βικεντιος Τσιαρτσης(94 χρονων)

5.Ευανθια Γολιδοπουλου(90 χρονων).

Τελος να σημειωθει οτι απο τη Ραχη της Ημαθιας καταγονται ο γνωστος ιστορικος της Βεροιας και τεως βουλευτης Γεωργιος Χιονιδης,ο ηγουμενος της Ι.Μ. Παναγιας Σουμελα αρχιμανδριτης Παυλος Αποστολιδης(σ.σ. τωρα Μητροπολιτης Δραμας) και ο γνωστος Σανταιος λυραρης Μαντης Σαββιδης.

Του Θαναση Ντουμανοπουλου(Μαης 2005)
Απο την εφημεριδα της Νεας Σαντας(Τα Νεα).

Thy 22 Non 2007